هنری آلفرد کیسینجر (تلفظ آلمانی :هاینتس آلفریت کیسینجه- 27 مه 1923-29 نوامبر 2023) یک دیپلمات آمریکایی دانشمند سیاسی مشاور ژئوپلیتیک و سیاستمدار بود که به عنوان وزیر امور خارجه ی آمریکا و مشاور امنیت ملی در دولت های رئیس جمهور ریچارد نیکسون و جرالد فورد بین سال های 1969 و 1977 خدمت می کرد. با متولد شدن در آلمان کیسینجر به ایالات متحده به عنوان یک پناهنده ی یهودی آمد که از شکنجه نازی گریخت.او در ارتش آمریکا در خلال جنگ جهانی دوم خدمت می کرد و بعد از آن جنگ در دانشگاه هاروارد درس خواند جایی که او از نظر آکادمیک بر همه ی دانشجویان پیشی گرفت.او بعدا استاد سیاست در آن دانشگاه شد و شهرت بین المللی را به عنوان یک کارشناس در سلاح های اتمی و سیاست خارجی به دست آورد.او غالبا به عنوان مشاور به آژانس های دولتی اتاق های فکر یا موسسات سیاست گذاری و مبارزات ریاست جمهوری نلسون راکفلر و ریچارد نیکسون خدمت می کرد قبل از این که به عنوان مشاور امنیت ملی کاخ سفید منصوب شود. کیسینجر سیاست گسترش روابط با اتحاد جماهیر شوروی را باز کرد یک گسترش روابط با چین را هم آهنگ کرد در دیپلماسی رفت و برگشت در خاورمیانه درگیر شد تا جنگ یوم کیپور یا جنگ اسرائیلی-عربی 1973 میلادی رابه پایان برساند و توافق گفت و گوهای صلح پاریس را انجام داد که به درگیری امریکا در جنگ ویتنام پایان داد.به خاطر نقش او در گفت و گوهای پایان جنگ ویتنام به او جایزه ی صلح نوبل در شرایط مباحثه ای داده شد.به عنوان یک فرد کارکشته ی گذر عملی به سیاست که سیاست واقعی نامیده می شود{یک سیستم سیاست یا اصول بر مبنای ملاحظات عملی غیر از ملاحظات اخلاقی یا ایدئولوژیکی}او در بسیاری از جاها توسط مورخان و فاضلان در نظر گرفته می شود که یکی از موثرترین وزرای امور خارجه در تاریخ آمریکا به حساب آید.کیسینجر همچنین به سیاست های مباحثه ای آمریکا مرتبط شده است که شامل بمباران کامبوج درگیری در کودتای 1973 شیلی حمایت از حکومت نظامی آرژانتین در جنگ کثیف او حمایت از اندونزی در تهاجم تیمور شرقی و حمایت از پاکستان در طول جنگ آزادسازی بنگلادش و نسل کشی بنگلادش می باشند.بعد از ترک کردن وزارت امور خارجه ی آمریکا کیسینجر همکاران کیسینجر را بنیاد نهاد که یک شرکت مشاوره ای ژئوپلیتیک بین المللی بود.او به خاطر سیاست تعداد کشته شدگان غیرنظامی که دنبال می کرد و نقشش در آسان کردن حمایت آمریکا از رژیم های دیکتاتوری و ناآگاهی عمدی نسبت به نقض حقوق بشر که آمریکا و متحدانش مرتکب شدند به جنایت جنگی متهم شده بود.{هیچ یک از تلاش ها موفق نبوده اند و نگرش ها ی منفی هستند}.زندگی نخستین و آموزش و ارتش آمریکا -کیسینجر در 20 مه 1923 میلادی در شهر فورت ایالت باواریای آلمان متولد شد.او پسر یک کفش دوز بود و خانواده اش یهودی آلمانی بود.در دوره ی بچگی از فوتبال بازی کردن لذت می برد.در یک مصاحبه با بی بی سی در سال 2022 میلادی کیسینجر به طور روشن 9 سالگی خود را در سال 1933 میلادی و یادگیری انتخاب آدلف هیتلر به عنوان صدر اعظم آلمان که اثبات می شد نقطه ی برگشت عمیقی برای خانواده ی کیسینجر باشد به یاد می آورد.در طول حکمرانی نازی کیسینجر و دوستانش به طور منظم به وسیله ی گروه جوانان هیتلر اذیت شدند و کتک خوردند.در نتیجه ی قوانین یهود ستیزی نازی کیسینجر قادر نبود که پذیرش دبیرستان را به دست آورد و پدرش از شغل تدریسش اخراج شد.در 20 اگوست 1938 زمانی که کیسینجر 15 ساله بود او و خانواده اش به لندن پرواز کردند تا از شکنجه ی بعدی نازی ها در امان مانند.والتر ایساکسون تذکره نویس کیسینجر بحث کرده است که تجربیاتش شکل گذر واقعی گرای او به سیاست خارجی را تحت تاثیر قرار داد. او به یاد می آورد که تجربیاتش در ارتش آمریکا او را وادار کرد که خودش را یک آمریکایی احساس کند.دوره ی دانشگاهی -در دانشگاه هاروارد او تحت نظر ویلیام یاندل الیوت علوم سیاسی را مورد مطالعه قرار داد.پایان نامه ی کارشنایس او "معنی تاریخ:اندیشه هایی درباره ی اشپنگلر توین بی و کانت" نامیده می شود و در حدود 400 صفحه و 35000 کلمه بود.پایان نامه ی دکترای او "صلح مشروعیت و تعادل (مطالعه ی سیاست مداری کاسلری و مترنیخ)"نامیده می شود .استفان گروبارد دوست کیسینجر اظهار نظر کرد که کیسینجر در اول چنین کوششی را ادامه می داد تا به خودش درباره ی نمایش قدرت تاریخ بین دولت های اروپایی در قرن نوزدهم یاد بدهد.سیاست خارجی -دیوید روتکف مورخ آمریکایی که شخصیت نیکسون و کیسینجر را بررسی کرده است می گوید:آن ها جفت جذابی بودند.به نوعی آن ها کاملا مکمل یکدیگر بودند.کیسینجر آقای جذاب دنیوی و خارجی بود که لطف و احترام نهاد های روشنفکری را ارائه داد که نیکسون فاقد آن بود آن را تحقیر کرد و آرزویش را داشت.کیسینجر یک شهروند بین المللی بود .نیکسون خیلی زیاد یک کلاسیک آمریکایی .کیسینجر جهان بینی و امکاناتی برای تنظیم آن برای مطابقت با زمان داشت نیکسون عمل گرایی و دیدگاهی استراتژیک داشت که پایه های سیاست آن ها را فراهم می کرد.البته کیسینجر می گفت که او مانند نیکسون سیاسی نیست اما در واقع او به اندازه ی نیکسون سیاسی بود به همان اندازه محاسبه گر بی رحمانه جاه طلب...این مردان خود ساخته به همان اندازه که نیازشان به تایید و عصبیت هایشان به دلیل نقاط قوتشان هدایت می شد. اظهارنظرهای کیسینجر درباره ی سیاست خارجی آمریکا - بحران اکراینی 2014 {رفراندوم کریمه ای یا جمهوری خودمختار کریمه} در 5 مارچ 2014 کیسینجر در روزنامه ی واشینگتن پست به 4 نکته ی اصلی اشاره کرد:1-اکراین باید حق داشته باشد که آزادانه فرصت های اقتصادی و سیاسی خود را برگزیند که شامل فرصت های سیاسی و اقتصادی با اروپا می شود 2- اکراین نباید به ناتو بپوندد تکرار موضعی که هفت سال قبل گرفت 3-اکراین باید آزاد باشد که هر دولتی موافق با خواسته ی ابراز شده ی مردم خودش تشکیل دهد .رهبران عاقل اکراین پس از آن سیاست صلح بین قسمت های متفاوت کشورشان را انتخاب کنند.او یک موقعیت بین المللی را برای اکراین مانند موقعیت بین المللی برای فنلاند تصور کرد 4-اکراین باید حاکمیت خود را بر کریمه حفظ کند.کیسینجر همچنین نوشت"غرب از اکراین حرف می زند شرق بیشتر از روسیه صحبت می کند.هر تلاشی به وسیله ی یک جناح اکراینی به منظور تسلط داشتن بر دیگری-همان طوری که الگو بوده است-در نتیجه به جنگ درونی منجر خواهد شد یا منحل خواهد شد."هند. کیسینجر در آوریل 2008 میلادی گفت که "هند اهداف موازی با ایالات متحده ی آمریکا دارد"و او این ملت را دولت هم پیمان ایالات متحده نامید.زئیر .کیسینجر در همکاری بیشتر ایالات متحده ی آمریکا و موبوتو سه سه سه کو دیکتاتور زئیر درگیر شد و چندین ملاقات رسمی با او برگزار کرد.کیسینجر بعدا این تلاش ها را به عنوان "یکی از چهار سیاست موفق "توصیف کرد و موبوتو را به عنوان "فردی شجاع "از لحاظ سیاسی زیرکانه"و "بالنسبه درستکار "در کشوری که فساد دولتی یک راه زندگی است ستایش کرد." کوبا -در خلال بحران سینفوئگوس 1970 میلادی که نیروی دریایی اتحاد جماهیر شوروی قویا به ساختن پایگاه زیر دریایی در شهر سینفوئگوس کوبا مشکوک شد کیسینجر با آناتولی دوبرینین سفیر اتحاد جماهیر شوروی در ایالات متحده دیدار کرد و به او اطلاع داد که دولت ایالات متحده ی آمریکا این عمل را نقض توافقی در نظر می گیرد که در سال 1962میلادی به وسیله ی رئیس جمهور جان اف کندی و نخست وزیر نیکیتا خورشچف در پی بحران موشکی کوبا امضا شد و شوروی را بر آن داشت که ساخت پایگاه طراحی شده را سینفوئگوس متوقف کند.در فوریه ی 1976 میلادی کیسینجر به راه انداختن حملات هوایی علیه بندرها و راه اندازی های نظامی در کوبا به علاوه مستقر کردن سپاه های دریایی و گردان هایی که در پایگاه نیروی دریایی در خلیج گوانتانامو قرار داشتند در نظر گرفت و در تلافی با تصمیم فیدل کاسترو رئیس جمهور کوبا در اواخر سال 1975 میلادی بود تا گروه هایی را به آنگولای مستقل به تازگی بفرستد تا به جنبش مردم بر آزادسازی آنگولا در جنگش علیه اتحادیه ی ملی برای استقلال کامل آنگولا و آفریقای جنوبی در خلال آغاز جنگ داخلی آنگولا کمک کنند. پاندمی کوید 19 -در 3 آوریل 2020 میلادی کیسینجر دید تشخیصی خود را از پاندمی کوید 19 به اشتراک گذاشت می گوید که آن نظم جهانی آزادی خواه را تهدید می کند.کیسینجر اضافه کرد که این ویروس مرزی را نمی شناسد اگرچه رهبران جهانی سعی می کنند تا به بحران بیشتر بر اساس نگاه ملی بپردازند.او تاکید کرد که کلید صرفا یک تلاش ملی نیست بلکه یک همکاری بین المللی مهمتر است.خانواده و زندگی شخصی او کیسینجر دو بار ازدواج کرد.از همسر اولش دو بچه به نام های دیوید و الیزابت دارد.او پنج نوه دارد.آثار جوایز و افتخارات کیسینجر -کیسینجر مولف بیش از دوازده تا کتاب و مقاله درباره ی تاریخ دیپلماتیک و روابط بین الملل بود.روسای جمهور آمریکا هر دو حزب سیاسی جمهوری خواه و دموکرات به دنبال توصیه او بودند.آثار برجسته ی هنری کیسینجر به شرح ذیل هستند:خاطرات 1.سال های کاخ سفید 2.سال های آشوب 3.سال های تجدید. سیاست خارجی 4.نظم جهانی 5.دیپلماسی 6.سیاست خارجی آمریکا:سه مقاله 7.درباره ی چین 8. سلاح های اتمی و سیاست خارجی 9.عصر آی یا هوش مصنوعی :و آینده ی انسانی ما 10.آیا آمریکا به یک سیاست خارجی نیاز دارد؟به سوی دیپلماسی برای قرن بیست و یکم 11.ویتنام:یک تاریخ شخصی از درگیری آمریکا در و رهایی از جنگ ویتنام 12.ضرورت انتخاب :چشم اندازهای سیاست خارجی آمریکا 13.مشارکت مشکل دار:ارزیابی مجدد اتحاد آتلانتیک 14.برای ثبت:اظهارنظرهای برگزیده ی1977-1980 15.رهبری:شش مطالعه در استراتژی جهانی 16.مشاهدات :سخنرانی ها و مقاله های برگزیده ی 1982-1984 17.رونوشت کیسینجر:مذاکرات فوق محرمانه با پکن و مسکو 18.بحران :آناتومی دو بحران بزرگ سیاست خارجی :بر اساس ثبت سابقه ی مکالمات تلفنی مخفی هنری کیسینجر . مقاله ها 1.تاملاتی در مورد مهار- امور خارجی 2.بین چپ قدیمی و راست جدید- امور خارجی 3. مشکلات قلمرو قدرت جهانی- امور خارجی 4.آینده ی روابط چین-ایالات متحده ی آمریکا-امور خارجی 5.مسیر کنترل تسلیحات هوش مصنوعی -امور خارجی (نویسنده ی مشترک با گراهام آلیسون دانشمند و استاد علوم سیاسی دانشگاه هاروارد ).در سال 2002 میلادی کیسینجر یک عضو افتخاری کمیته ی بین المللی المپیک شد.او همچنین یک عضو افتخاری باشگاه بایرن مونیخ آلمان بود.چون کیسینجر متولد آلمان بود نتوانست رئیس جمهور آمریکا شود.واکنش های بین المللی به مرگ او -بعد از مرگ کیسینجر شی جین پینگ تونی بلر دیوید کامرون بوریس جانسون چارلز میشل ولادیمیر پوتین جو بایدن جورج دابلیو بوش سیندی مک کین جیم مک گاورن جرالد کانولی خوان گابریل والدز و آک آبدول مومن برای او سوگواری کردند و اولاف شولتس صدراعظم آلمان اظهار داشت :"دنیا یک دیپلمات بزرگ را از دست داده است."مقدمه ی مورخ گرگ گراندین خاطر نشان می کند:"همه ی ما اکنون در خلا کیسینجر زندگی می کنیم." بوریس جانسون نخست وزیر سابق انگلیس گفت : "جهان هم اکنون به او نیاز دارد.اگر یک مولف صلح و دوستدار توافق برای همیشه وجود داشت آن شخص هنری کیسینجر بود." جو بایدن رئیس جمهور امریکا "عقل خشن کیسینجر را ستود در حالی که چیزی که آن ها اغلب به شدت با آن موافق نبودند نبود."جورج دابلیو بوش رئیس جمهور سابق آمریکا اظهار داشت"آمریکا با درگذشت هنری کیسینجر یکی از قابل اعتمادترین و متمایزترین صداها را در امور خارجی از دست داده است.من مدت هاست شخصی را که از دست نازی ها به عنوان پسری جوان از یک خانواده یهودی گریخت تحسین کردم سپس با آن ها در ارتش ایالات متحده ی آمریکا جنگید"عدم جایگزین به روشن شدن ذهن کمک می کند.هنری کیسینجر .منبع :از مدخل Henry Alfred Kissinger در دائره المعارف ویکی پی دیا به فارسی ترجمه شده است.